1e Batavierdwarsstraat

indeturckseslaafAfgebroken
De Batavierdwarsstraat bestaat niet meer. Deze straat werd afgebroken rond 1926. In dit stuk van de stad heeft menige Joodse familie haar wortels liggen.
De naam dankt de straat waarschijnlijk niet aan Germaanse stammen die de Rijn afzakken, maar eerder is het een verbastering van Batavia. Deze naam zou, met de VOC-geschiedenis van dit deel van de stad in gedachten, ook logischer zijn.

1e Batavierdwarsstraat 1 – Da Costa
S. da Costa woonde in 1895 op dit adres en hij was tot oktober 1895 bode van de vereniging “Weldaad zij ons streven”.

In de Turckse Slaef
“in de Turckse Slaaf” was een gevelsteen uit 1665. Deze steen bevond zich op het hoekpand 1e Batavierdwarsstraat 1 / Oude Schans. Waarschijnlijk is de steen verloren gegaan.

1e Baravierdwarsstraat 2 / Gevelstenen
Hier waren vijf gevelstenen aangebracht, één met een leeuw, twee met een vos en twee met een fortuin. Al deze stenen behoren bij de collecite KOG en liggen in een depot van het Rijksmuseum.

1e Batavierdwarsstraat 3 – Berlijn
L Berlijn was koek- en banketbakker en hij wenste zijn clientele en familie een een goed nieuwjaar in het NIW van 16 aug 1901.

leervanbatavierdwarsstraat1e Batavierdwarsstraat 5 – Van Leer
L Z van Leer was reparateur van horloges, klokken, pendules, wekkers, staande- en speelklokken en verder speeldozen en chronometers. Hij woonde op dit adres in 1898. Het bedrijf ging naar de Nieuwe Keizersgracht 72 in augustus 1905.

1e Batavierdwarsstraat 6 – Lierens
L Lierens woonde op dit adres in 1902. Hijman Alexander Liefman (Amsterdam, 24 feb 1889 – Auschwitz, 11 december 1942) werd op 8 maart 1902 Bar Mitswah en de receptie werd op dit adres gehouden. Hijman trouwde met Rosa Polak (Amsterdam, 3 jan 1895 – Auschwitz, 11 dec 1942) en zij woonden in het begin van de oorlog op de Zandstraat 36-1.
Een jaar later werd Isaac Liefman eveneens kerkelijk meerderjarig en werd de receptie ook op dit adres gegeven. Isaac Liefman werd op 9 mei 1890 in Amsterdam geboren en in Sobibor vermoord op 30 april 1943. Hij was gehuwd met Naatje van der Molen (Amsterdam, 29 augustus 1892) en zij kregen drie kinderen, waaronder Amalia Rosa (Amsterdam, 15 mei 1936). Twee kinderen overleefden de oorlog, moeder Naatje en dochter Amalia werden in Sobibor vermoord op 14 mei 1943.
In het begin van de oorlog woonde het gezin van Isaac op de Vrolikstraat 106-1.

1e Batavierdwarsstraat 9 – Zeehandelaar
I M B Zeehandelaar woonde in 1899 op dit adres en kondigde in het NIW van 31 maart 1899 aan dat hij eerdaags een kosjere vleeshouwerij (De Concurrent) op dit adres zou openen.

1e Batavierdwarsstraat 11 – S D Bokkie
S D Bokkie won in juni 1900 een talliet. Hij had een prijsraadsel opgelost die uitging van Joachimsthal’s boekhandel.

bron:
Nieuw Israëlietisch Weekblad, 8 nov 1895, Weldaad zij ons Streven, nummer 1.
ibidem, 14 oktober 1898, Van Leer, nummer 5
ibidem, 31 maart 1899, Zeehandelaar, nummer 9
ididem, 15 juni 1900, Bokkie, nummer 11
ibidem, 16 aug 1901, Berlijn, nummer 3
idibem, 7 maart 1902, Lierens, nummer 6
ibidem, 29 mei 1903, Lierens, nummer 6
idibem, 1 sep 1905, Van Leer, nummer 5.
Boers, Onno, De Gevelstenen van Amsterdam (Amsterdam 2007)

 

Illustratie:
Ibidem, 14 oktober 1898, Van Leer, nummer 5
In de Turckse Slaef, Beeldbank Stadsarchief Amsterdam, 010194001141


Laatst aangepast:
6 augustus 2017