cornelis antonius bombach

hollandseschouwburgEen architect die niet mag ontbreken in een site over Joods Amsterdam is de Rooms-katholieke architect Bombach. Hij heeft een enorme hoeveelheid gebouwen achtergelaten in Amsterdam.
Bombach werd geboren op 3 juni 1857 in Utrecht. Na zijn carrière vertrok hij in 1914 naar de Verenigde Staten waar hij op 9 september 1917 in Port Chester overleed, op 60 jarige leeftijd.
Het beroep van architect was niet beschermd. Men kon dus het potlood oppakken en ontwerpen, en een aantal gebouwen in de stad kwamen op die manier tot stand en zijn goed gelukt, zoals de diamantslijperij van Boas op de Nieuwe Uilenburgerstraat, ontworpen door officier van de brandweer J W Meijer.
Ook Bombach was een selfmade man en deed zijn ervaring in zijn geboortestad Utrecht op, maar had geen papieren voor dit vak.
In 1878 kwam Bombach naar Amsterdam en begon als onderbaas te werken in de bouw. In 1881 werd door aannemer Praalder tegen Bombach gewaarschuwd in een advertentie, waarna hij daadwerkelijk als architect begint te werken met 2 woonhuizen in de Kerkstraat. Dat was het startsein voor een gigantische hoeveelheid ontwerpen in een vrij korte periode.
De stijl van Bombach hoort bij het Hollandse neorenaissance, waarin architecten als Gosschalk en Springer ook ontwierpen. Bombach gaf bij het ontwerpen wel zijn naam aan het project, vaststaat is dat hij een aantal tekenaars in dienst had.
De Artisschouwburg (nu Hollandse Schouwburg) was een initiatief van Bombach en de kroon op zijn werk. Dit project leidde wel tot zijn faillissement. Hij kwam terecht in rechtszaken en meer problemen maar bleef doorwerken. Hij trok tussen 1895 – 1900 naar Transvaal en ging daar aan het werk. Zijn vrouw overleed daar in 1900. In Nederland werden er verschillende faillissementen uitgesproken en gelijktijdig bleef Bombach met de firma C A Bombach Ltd dooradverteren met heteluchtovens, waar hij een patent over had verkregen. Het contactadres was in Antwerpen gevestigd. Zijn carriere is dan echter wel voorbij.
Wanneer Bombach 57 jaar oud is vertrekt hij naar de Verenigde Staten waar hij drie jaar later overlijdt.
Wat heeft Bombach ontworpen?
De productie van Bombach was enorm. Zo heeft hij in Amsterdam onder andere de volgende panden ontworpen:
de Hollandse Schouwburg, Hazenstraat 21, Alexanderkade 12 – 14, Rapenburgerstraat 97 – 99, Nieuwe Prinsengracht 46 – 114, Nieuwe Prinsengracht 77 – 87, Restaurant Het Gouden Hoofd aan het Rembrandtplein, diamantslijperij S J Boas aan de Rechtboomsloot, Singel 437, verbouwing Nieuwe Keizersgracht 61, Nieuwe Kerkstraat 112-116, Manegestraat, Henri Polaklaan 30-32, Plantage Middenlaan 82-88 e.d.
bron:
wikipedia,
amsterdamsebinnenstad.nl (C A Bombach, ondernemer en architect)