ritueel eten op reis (reor)

bestuurreor
Zittend v.l.n.r. de heren S. N. Dusseldorp, M I de Jong (Almelo), Julius Levie, voorzitter, J. Onderwijzer, secretaris, L. Pakter, penningmeester. Staande v.l.n.r. de heren: S. Eisenmann, M. Dasberg (Dordrecht), G. Staal en L. van Meer.

Bij het zoeken naar etablissementen waar men koosjere producten verkocht stuitte ik regelmatig op de afkorting R.E.O.R. Het leek een organisatie, er werd een gids uitgegeven en in de bronnen bleek dat men graag bij deze organisatie aangesloten wilde zijn, maar dat de ‘ballotage’ bepaalde dat de voorschriften rond koosjere waar strikt opgevolgd moesten worden.
Wat was dit voor een organisatie?

Een lezer kon via facebook laten weten wat de afkorting betekende. Ritueel Eten Op Reis. Inderdaad, er werd een gids uitgegeven die ervoor kon zorgen dat de reiziger wist waar men kosjer kon eten. En het was een vereniging. De vereniging werd in mei 1918 opgericht, en vierde het 10-jarig bestaan in “Huize Cats” op de Plantage Middenlaan 10-12.1
De drijvende kracht bij de oprichting was de heer S. Soubiese / Subiese (de naam wordt verschillend gespeld in het artikel) geweest en binnen de organisatie zaten vooraanstaande leden van de Joodse gemeenschap in Nederland.
De organisatie was een zusterorganisatie van de in 1900 te Hamburg opgericht “Verein für rituelle Speisehäuser“.

De organisatie wilde ervoor zorgen dat er goed koosjer gegeten kon worden en dat reizigers wisten waar dit kon. Tijdens het tienjarig bestaan werd dit gememoreerd: ” Als gij, voorzitter en leden van R.E.O.R. voortgaat, gesterkt door den heerlijken indruk van den feestdag, in het belang van het Jodendom en het Kasjroet, als ge u laat gebieden door God, door Zijn heerlijke wetten en voorschriften op te volgen, dan zult ge stijgend succes hebben en al het volk, in hoofdzaak de rondtrekkende kooplieden, zullen op hun plaats terugkomen. Volgens onze wijzen verkeren op reis drie dingen in gevaar: het lichaam, het bezit en de godsdienst. Vooral de godsdienst. Men is soms dagen achtereen ver van huis verwijderd en komt daardoor meer dan anders in de verzoeking, zich aan niet rituele spijzen te bezondigen”.

Het Nieuw Israëlietisch Weekblad speelde een belangrijke rol voor de vereniging. Naast de gids die periodiek werd gepubliceerd zorgde het NIW voor de actuele informatie. De laatste gids van REOR dateert van 1941 en deze hebben wij ontvangen en hebben we hier ter inzage:

De voorzitter Julius Levie werd geboren op 13 januari 1891 in Zwolle. Hij was gehuwd met Betty Wagenaar (1891 – 1931), de dochter van opperrabbijn Wagenaar. Samen met Betty kreeg Julius twee kinderen, Helene en Benjamin. Na het overlijden van Betty hertrouwde Julius in 1934 met Schefa Berlinger en kreeg met haar een zoon, Hartog. Julius was koopman in gummi en overleed op 8 september 1940 in De Joodsche Invalide in Amsterdam. Het gezin woonde op de Sarphatistraat 127hs. Levie was de opvolger van Eduard Prins, die voor hem voorzitter was. LOevie was toen penningmeester en L Pakter was de secretaris.

Een bedrijf dat onder controle stond van R.E.O.R. was Pension Kronthal.

bron:
Nieuw Israelietisch Weekblad, 18 januari 1929, het 10-jarig bestaan van R.E.O.R.
www.genealogie.nl, stamboom Helmantel, lemma Julius Levie (geraadpleegd 25 april 2015).
www.joodsmonument.nl, lemma gezin Julius Levie
1. Foyer, Rogier, Joodse vakanties in de vorige eeuw, misjpoge jaargang 26 (2013) nummer 3, 86

Laatste aanpassing:
13 mei 2016