Het Rembrandt Theater was van 1902 tot 1943 op Rembrandtplein 19 in Amsterdam gevestigd. Het was een theater en een bioscoop, niet te verwarren met de Rembrandt Bioscope op de Jodenbreestraat.
Het theater werd als variété theater gebouwd in Art Nouveau-stijl door de architecten Evert Breman en Willem Molenbroek. Op 4 januari 1902 vonden de eerste voorstellingen plaats in het theater. Het theater werd vooral gebruikt voor operette-voorstellingen en in 1918 vond er een verbouwing plaats, het theater kon nu ook worden gebruikt als bioscoop. Het theater werd al voor de Tweede Wereldoorlog gesloopt, in 1937, en in dat jaar verscheen op deze locatie een bioscoop voor rond de 1200 bezoekers. Het theater kwam vervolgens aan zijn definitieve einde in de nacht van 25 op 26 januari 1943 toen het door brand verwoest werd. De precieze toedracht werd nooit bekend, het vermoeden was dat de verzetsgroep CS6 of de verzetsgroep Rattenkruid deze brand veroorzaakte. In die periode werden er in de bioscoop veelvuldig propagandafilms van de nazi’s vertoond.
Het terrein werd in 1949 door de gemeente Amsterdam gekocht en werd er een bescheiden houten theater gebouwd. In 1966 had Maup Caransa grootse plannen voor het plein, waarvan uiteindelijk alleen het Caransa Hotel gerealiseerd werd.
Joodse geschiedenis
In een advertentie uit het Het nieuws van den dag: kleine courant van 25 februari 1903 komen er twee Joodse sporen uit de geschiedenis van dit theater samen. De optredende artiest was Houdini en de directie werd gevormd door L. L. Levin.
Houdini
Harry Houdini was de artiestennaam van Erich Weiss (Boedapest, 24 maart 1874 – Detroit, 31 oktober 1926), een goochelaar en boeienkoning die regelmatig in Amsterdam optrad. Hij was de zoon van een rabbijn die met zijn gezin naar de Verenigde Staten emigreerde toen Erich vier jaar oud was. Hij groeide op in Appleton in Wisconsin. Vervolgens trok zijn vader naar New York toen Erich dertien was, al snel gevolgd door de rest van het gezin. Erich werd circusartiest en goochelaar en in 1899 kwam zijn doorbraak. Hij vestigde de aandacht op het ontsnappen uit de handboeien. Lang dacht het publiek dat deze geprepareerd moesten zijn totdat -nu Harry- de politie inschakelde en de boeien liet aanbrengen door de politie en uit politiecellen ontsnapte. Toen de aandacht voor de optreden in Amerika verslapte verlegde hij zijn werkterrein mede naar Europa. Daarmee begon hij in 1900, werd in Europa zeer bekend en trad er vaak op, ook in Amsterdam.
L. L. Levin
Leo Leopold Levin (Stettin, 26 december 1860) was theater directeur. Hij kwam op 27 december 1898 vanuit New York naar Amsterdam en verbleef hier tot 23 februari 1904, toen hij naar Londen vertrok. Leo was gehuwd met Hattie Brandt (Memphis, 22 juni 1873) en zij hadden de volgende kinderen: Herman (Memphis, 22 december 1890), Betty (Memphis, 20 juli 1892), Albert Eduarde (Londen, 6 november 1897) en Eugen (Brussel, 7 januari 1901).
Ook andere Joodse artiesten traden op in het theater. Te achterhalen zijn:
Abraham Croiset
In 1908 vestigde Abraham Croiset (Den Haag, 13 januari 1879 – Sobibor, ) zich op de Nieuwe Prinsengracht 78 in Amsterdam. Trots liet hij in de annonce waarin hij zich aanbood als leraar violonspel zien dat hij solo cellist was van het Rembrandt Theater. Abraham was gehuwd met Heintje Sons (Amsterdam, – Sobibor, ) en zij hadden twee kinderen; Aäron (Arie, Amsterdam, – Auschwitz, ) en Emanuel (Den Haag, – Sobibor, ).
Daarnaast waren er ook activiteiten gericht op Joods Amsterdam:
Benefiet voorstelling kinderdorp Ben Schemen
‘Onder auspiciën van den Nederlandschen Joodschen Vrouwenraad zal Zondagmorgen 30 maart 1930 in het Rembrandt-Theater te Amsterdam een weldadigheidsvoorstelling gegeven worden van de film „Het kinderdorp Ben-Schemen”. Deze film, die dezer dagen gedraaid werd voor een aantal persvertegenwoordigers, geeft een prachtig beeld van dit geheel door kinderen bewoond en bestuurd dorp, gelegen tussen Jeruzalem en Jaffa. Wat aan deze film een bijzondere waarde geeft, is het feit, dat niets opzettelijk in scène is gezet. We zien de kinderen, grootendeels afkomstig uit de Oost-Europeesche ghetti, stralend van gezondheid en levenslust landarbeid verrichten.’
Palestina-film
Op Zondagmorgen 19 april werd in het Rembrandt-theater in Amsterdam de derde (Britse Mandaatgebied – red.) Palestina-film vertoond voor de inteekenaren van Amsterdam en eenige omliggende plaatsen. Het theater was geheel gevuld en de film heeft er niet weinig toe bijgedragen om den indruk van den voortgang van den opbouw bij de inteekenaren en hunne vrienden te versterken.
Sta op en laat je wegen
‘Onder de peristyle van het Rembrandt-Theater te Amsterdam heeft de N.V. Rewag, waarvan de heer S. Vleeschhouwer directeur is, een weeg-automaat laten plaatsen. Een ieder kan zich daarop gratis laten wegen en het spreekt vanzelf, dat, om met de Haagsche Post te spreken, ~in de wereld niks voor niks ” gedaan wordt. Je wordt gratis gewogen, maar op het kaartje, dat je ontvangt, staan reclames van diverse firma’s en die reclames moeten betaald worden. We mogen echter zeggen, dat die aanbevelingen met veel smaak op de kaartjes zijn aangebracht, terwijl ook de aan het weegapparaat aangehechte reclames fraai van uitvoering zijn. Uit den aard der zaak verdringt men zich, om gewogen te worden en moge het misschien het nieuwtje zijn dat trekt, de mogelijkheid om zich even te laten wegen, zal velen er toe brengen geregeld hun gewicht te controleeren, iets dat uit een oogpunt van gezondheid zeer belangrijk is. ’t Zal dan ook goed zijn als op meerdere punten der stad, zulke weegtoestellen geplaatst worden.’
bron:
Rembrandttheater (Amsterdam), wikipedia, https://nl.wikipedia.org/wiki/Rembrandttheater_(Amsterdam) (geraadpleegd 10 november 2025).
Houdini, “Het nieuws van den dag : kleine courant”. Amsterdam, 05-01-1903, p. 26. Geraadpleegd op Delpher op 30-11-2025, https://resolver.kb.nl/resolve?urn=ddd:010128468:mpeg21:p026.
Houdini, wikipedia, https://nl.wikipedia.org/wiki/Harry_Houdini (geraadpleegd 30 november 2025).
Leo Leopold Levin, Stadsarchief Amsterdam, Overgenomen delen, archiefnummer 5416, inventarisnummer 99.
Abraham Croiset, Stadsarchief Amsterdam, Overgenomen delen, archiefnummer 5416, inventarisnummer 71.
Abraham Croiset, Gemeentearchief Den Haag, 0354-01 Bevolkingsregister gemeente Den Haag, Inventarisnummer 354.
Abraham Croiset, “Nieuw Israelietisch weekblad”. Amsterdam, 04-12-1908, p. 8. Geraadpleegd op Delpher op 30-11-2025, https://resolver.kb.nl/resolve?urn=ddd:010872668:mpeg21:p008.
Kinderdorp, “Centraal blad voor Israëlieten in Nederland”. Amsterdam, 28-03-1930, p. 9. Geraadpleegd op Delpher op 30-11-2025, https://resolver.kb.nl/resolve?urn=MMKB19:000578065:mpeg21:p00009.
Palestina Film, De joodsche wachter. 1 mei 1925. Geraadpleegd op Delpher op 30-11-2025, https://resolver.kb.nl/resolve?urn=MMUBA15:005440066:00001.
Sta op en laat je wegen, De joodsche illustratie. 1929-11. Geraadpleegd op Delpher op 30-11-2025, https://resolver.kb.nl/resolve?urn=MMUBA15:005565008:00001.
illustratie:
Stadsarchief Amsterdam, beeldbank. Rembrandttheater, Rembrandtplein 19. Uitgave Dr. Trenkler Co., Leipzig. 1904. Collectie Stadsarchief Amsterdam: prentbriefkaarten. PBKD00261000025.
Houdini, “Het nieuws van den dag : kleine courant”. Amsterdam, 05-01-1903, p. 26. Geraadpleegd op Delpher op 30-11-2025, https://resolver.kb.nl/resolve?urn=ddd:010128468:mpeg21:p026.
Abraham Croiset, “Nieuw Israelietisch weekblad”. Amsterdam, 04-12-1908, p. 8. Geraadpleegd op Delpher op 30-11-2025, https://resolver.kb.nl/resolve?urn=ddd:010872668:mpeg21:p008.
Sta op en laat je wegen, De joodsche illustratie. 1929-11. Geraadpleegd op Delpher op 30-11-2025, https://resolver.kb.nl/resolve?urn=MMUBA15:005565008:00001.
gepubliceerd:
30 november 2025
laatst bijgewerkt:
30 november 2025