Een vredig en gezond 2026.
Verleden jaar schreef ik in het begin van de nieuwsbrief over de negatieve ontwikkelingen wereldwijd en zeker ook in onze eigen maatschappij. Ontwikkelingen waarbij ik vaak moet terugdenken aan mijn colleges die ik volgde bij Professor Evelien Gans. Zij maakte zich grote zorgen om het antisemitisme dat steeds meer in de maatschappij zichtbaar werd. Acht jaar na haar overlijden is de constatering dat ze gelijk had een understatement. Er lijkt steeds minder plaats te zijn voor het vertellen van het Joodse verhaal en het vertellen van de Joodse geschiedenis. Laten we hopen dat het negativisme van 2025 in het komende jaar wordt omgebogen.
De websites van Stichting Heimisj hebben, voor het eerst, te lijden onder de huidige ontwikkelingen. Minder belangstelling voor het Joodse verhaal hebben geleid tot minder bezoekers en zelfs een afnemend aantal abonnees op de nieuwsbrief. De schade is min of meer beperkt, maar dit is geen goede ontwikkeling. De websites hebben, behalve het historiografische belang, ook een belangrijk doel en dat is het bestrijden van antisemitisme. Maar in een wereld die doof is geworden voor het hele verhaal en rondstrooit met woorden en begrippen die één doel hebben, is het lastig om het verhaal te vertellen.
Het enige wat men kan doen is volharden en tegen de stroom blijven inroeien. Daarom ook is het aantal verhalen dat dit jaar is toegevoegd aan de sites zeer groot. Vervolgens werden ook andere wegen gebruikt om het verhaal te vertellen, waaronder bijdragen aan het boek En wie niet springt…. (over antisemitisme bij Feyenoord) en het boek Vergeten Zaken over vergeten geschiedenissen uit Rotterdam. En ik mocht een van de vier adviseurs zijn voor het Gouden Kalf winnende docudrama Nesjomme.
Twintig jaar
In 2007 verscheen de eerste nieuwsbrief maar ergens in 2006 begonnen de eerste activiteiten die tot www.joodsamsterdam.nl geleid hebben, en in 2008 tot www.joodserfgoedrotterdam.nl. Twintig jaar met veel bijzondere momenten, zoals het vinden van de erfgenamen van een horloge – een verhaal dat de New York Times haalde -, het achterhalen van steeds meer onverwachte geschiedenissen en, volgens A.I., het opzetten van historisch relevante en betrouwbare websites.
Een grote inspiratie voor mij in die nu bijna twintig jaar bent u. Mijn volgers via de nieuwsbrief of de social media, uit de Joodse en niet-Joodse wereld. Daar volgt soms een onverwacht compliment zoals bij de website van de NIG Rotterdam. Klik maar eens ‘over ons’ en dan ‘historisch Joods Rotterdam’ aan. Het werd mij nooit verteld, maar het is een groot compliment en blijk van waardering.
Stichting Heimisj
In januari 2024 werd Stichting Heimisj een feit, de stichting die tot doel heeft Joodsamsterdam.nl en Joodserfgoedrotterdam.nl te ondersteunen tot in de verre toekomst. Daarnaast heeft de stichting een raad van advies en verschijnt dit jaarverslag én het financiële jaarverslag op de website. De ondersteuning is grotendeels financieel en nadat 15 jaar de onkosten voor de websites particulier gedragen werden, worden deze nu met uw hulp door de stichting gedragen. Wilt u ook helpen, op deze pagina de gegevens.
Door de veranderde organisatiestructuur ontvangt u dit overzicht dan ook als een jaarverslag van de Stichting Heimisj. Het financiële en secretariële jaarverslag zullen op de site van Stichting Heimisj verschijnen. Verder hebben we de medewerking gekregen voor de kascontrole. Dit verslag duurt iets langer om te maken en het verschijnt zo snel mogelijk.
Jaaroverzicht 2025 in cijfers
In dit overzicht de artikelen die aan de websites www.joodsamsterdam.nl en www.joodserfgoedrotterdam.nl zijn toegevoegd. In 2019 waren dat 142 grote aanpassingen en/of nieuwe artikelen, in 2020 202 stuks, in 2021 208 stuks, in 2022 237 stuks, in 2023 216 stuks, in 2024 213 stuks en in 2025 234 stuks.
Bezoek
Het bezoek aan de website werd in 2019 nog gemeten voor beide sites samen, en dat waren toen 337.703 bezoekers. Met ingang van 2020 wordt dit per site gemeten. Voor Rotterdam waren er in 2020 145.027 bezoekers, voor Amsterdam 368.184. Samen dus 513.211, een stijging van bijna 52%, een topjaar voor het bezoek. Voor 2021 konden we voor Amsterdam 358.283 noteren en voor Rotterdam 139.062. Samen dus 497.345. Voor 2022 konden we voor Amsterdam 339.536 noteren en voor Rotterdam 120.334. Samen dus 459.870. In 2023 waren het respectievelijk 349.935 en 124.620 bezoekers, samen 474.555 bezoekers en in 2024 345.746 en 122.821 bezoekers, samen 468.567 bezoekers. In 2025 waren de aantallen 258.737 en 113.766, samen 372.503 bezoekers – een afname van ruim 20%. In het komende jaar is het doel om boven de 500.000 bezoekers te komen, u kunt helpen door de verhalen te lezen die verschijnen in de nieuwsbrieven.
Met deze gegevens kan gesteld worden dat de websites nog steeds goed bezocht worden, maar dat het bezoek in dit jaar een ongewenste afname heeft laten zien.
Dit jaaroverzicht is als pdf te downloaden.
Abonnees en social media
De sites worden op verschillende manieren gevolgd. Het aantal abonnees op de nieuwsbrief bedraagt nu 983 personen, 20 minder dan verleden jaar. Het is een geringe afname, veroorzaakt door overlijdens maar ook door opzeggingen. De polarisatie in de maatschappij leidde in 2025 voor het eerst tot een afname van het aantal abonnees. Deze afname zou kunnen worden gecompenseerd door ontwikkelingen op de sociale media, daar is het volgende beeld te zien:
Op Facebook worden verschillende pagina’s beheerd. De pagina joodsamsterdam en joodserfgoedrotterdam heeft 1766 volgers (verleden jaar 1799), de pagina Joods Amsterdam 3219 volgers (verleden jaar 3216), joodserfgoedrotterdam 196 volgers (verleden jaar 192), joodsrotterdam 399 volgers (verleden jaar 368), joodsamsterdam 2100 volgers (verleden jaar 2162 volgers). In totaal wordt de site via Facebook gevolgd door 7680 volgers (verleden jaar 7737). Op Twitter worden de sites gevolgd door 850 (vorig jaar 861), op Mastodon door 13 (vorig jaar 11) en op Bluesky door 40 (vorig jaar 9) personen. Maandelijks ontvangen hiermee zeker 9521 (vorig jaar 9621) personen de berichten, een afname van 1% (gebaseerd op de aantallen van 27 december 2025). Hier valt te concluderen dat het aantal personen dat direct bij de websites betrokken is stabiel is gebleven.
De financiële achtergrond
Stichting Heimisj werd in 2024 opgericht en het doel van de stichting is het in stand houden van deze websites, ook in de toekomt. De Koninklijke Bibliotheek (KB) maakt al backups van de sites waardoor deze beschikbaar blijven, maar dat zou, wanneer deze websites niet meer worden onderhouden en bijgewerkt, alleen nog bereikbaar zijn via de KB. Met een goede Raad van Advies en de financiële ondersteuning door giften kunnen deze websites tot in de verre toekomst bestaan. Alle informatie op de websites is gratis en dat geldt ook voor de nieuwsbrieven. Dat blijft zo, dit educatieve project is van belang en in deze tijd is het vertellen van de verhalen essentiëler dan ooit. Toch is uw ondersteuning welkom. Hoe dat kan via de link naar Stichting Heimisj.
De toekomst
De sites hebben nu, samen, 4059 (verleden jaar 3750) pagina’s. In verhouding zijn er veel pagina’s daarvan samengesteld door speurwerk in, onder andere, archieven. Daar ga ik mee verder maar ik hoop ook meer (familie)verhalen te horen die de lezers van de sites en nieuwsbrief kennen en die een essentiële toevoeging zijn aan het Joodse erfgoed van Rotterdam en Amsterdam en de omgeving van deze steden.
Samenwerkingen
In het afgelopen jaar zijn er een aantal samenwerkingen voortgezet. De betreffende organisaties vindt u onder ‘samenwerking’ op de homepage van Joodsamsterdam.nl en Joodserfgoedrotterdam.nl.
De exclusieve rondleidingen door Rotterdam en Amsterdam en de omgeving van deze steden staan op een aparte website. Desgewenst maak ik rondleidingen op maat. Al het werk wat op joodsamsterdam en joodserfgoedrotterdam te lezen is, is gratis beschikbaar. Voor de rondleidingen worden de gangbare commerciële tarieven berekend.
Overzicht 2025 |
|||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||
|
Joodserfgoed Rotterdam
Joods Amsterdam
|