Van Woustraat

1919

Van Woustraat 9 – slagerij Jacob Baruch
Jacob Baruch (Amsterdam, 1 december 1876 – Amsterdam, 19 september 1952) werd geboren als zoon van Juda Baruch en Klaartje Coerant. Jacob trouwde op 22 februari 1900 met Engeltje Oostra (Groningen, 19 augustus 1857 – Amsterdam, 20 december 1915) en daarna op 26 april 1917 met Anna Elisabeth Margaretha van Rooijen (Amsterdam, 11 augustus 1884). Jacob had twee zoons, Juda (Amsterdam, 30 november 1900 – Hilversum, 24 mei 1921) en Jacob Jules (Amsterdam, 24 mei 1925 – 1988). Jacob voerde op dit adres zijn slagerij. Het pand ziet er ook nu nog hetzelfde uit, er is een restaurant gevestigd.

In 1898 was in hetzelfde pand de sigarenhandel van Jac. Wels jr. gevestigd, in 1902 de chemische wasserij/ververij T Knottenbelt.

Van Woustraat 68-72 – Oudkerk
Op deze hoek met de 2e Jan van der Heijdenstraat had Leendert Oudkerk (Amsterdam, 9 juni 1883 – Amsterdam, 25 december 1940). voor de oorlog zijn textiel/manufacturenzaak. Leendert was getrouwd met Henriëtte Hamburger (Amsterdam, 26 mei 1888 – Birkenau, 30 januari 1943) en zij hadden vijf kinderen (Gerrit, 23 september 1918 – Auschwitz, 14 februari 1943; Aron, 5 september 1920 – Auschwitz, 22 oktober 1943; Helene, 3 januari 1923; Elisabeth, 2 april 1923 en Jacob, 16 maart 1928). Het gezin Oudkerk woonde met schoonmoeder en de huishoudster boven de zaak. Slecht drie kinderen overleefden de oorlog. Elisabeth zat in het verzet en werkte in de crèche op de Plantage Middenlaan. Zij is beter bekend als Betty Oudkerk.

Van Woustraat 108 – Hartog
Op diot adres was in 1932 Chocolaterie Hartog gevestigd. Deze zaak had meerdere vestigingen in Amsterdam; Van Woustraat 80, Maasstraat 48, Weesperstraat 85 en Jodenbreestraat 28.

Van Woustraat 149
Hier was ijssalon Koco gevestigd. Deze ijssalon was van Ernst Cahn (Remagen, 27 juli 1889) en Alfred Kohn (Berlijn, 8 april 1890). Zij waren in de jaren dertig Duitsland ontvlucht. De ijssalon was heel populair bij Joden en niet-Joden. De ijssalon was overigens onderdeel van een kleine keten met winkels in de Van Woustraat 149, Rijnstraat 71-73, Reguliersbreestraat en Jan Evertsenstraat 64.

februaristaking

De houding en pesterijen van de bezetter en de NSB leidden tot irritaties en Kahn en Cohn vormden met een aantal vaste klanten een knokploeg. De Grüne Polizei werd door hen op 19 februari 1941 met ammoniakgas bespoten, nadat op 15 februari de ruiten van deze ijssalon waren ingeslagen. Cahn en Kohn werden gearresteerd en Cahn werd de eerste Jood die tijdens de bezetting in Nederland terecht werd gesteld (Waalsdorpervlakte, 3 maart 1941). Kohn werd veroordeeld tot 10 jaar gevangenisstraf en kwam terecht in Auschwitz, waar hij in april 1945 werd vermoord.
Kort na de arrestatie vonden op 22 en 23 februari 1941 de eerste razzia’s plaats. Er werden toen 425 Joden opgepakt en afgevoerd naar Mauthausen. De razzia’s vormden de aanleiding tot de februaristaking.
DeIJssalonDe film “De IJssalon” is gebaseerd op deze gebeurtenis. De film is geen historische verfilming, maar heeft eigen hoofdpersonen. Sinds 1992 is er een plaquette aangebracht op Van Woustraat 149 ter herinnering aan deze gebeurtenis.

Herinnering
“Groot is moeders verdriet als de Duits-Joodse eigenaars van ijssalon Koco in de Van Woustraat met vitriool uit hun zaak worden gespoten. Vaak had ik er ijs mogen halen. Wij vonden het het lekkerste ijs uit de hele buurt. Eigenaars, personeel en bezoekers worden door de Duitsers meegenomen. De winkel wordt leeggeroofd. Later horen we dat Cahn en Kohn zijn doodgeschoten. Moeder huilt en kan nauwelijks door vader getrootst worden.”
uit Anco Mali: Margot Frank en de anderen. Aspekt, Soesterberg ISBN 90 59111923.
Op de Van Woustraat werden Joseph Bannet en zijn dochter Esther door agenten van Bureau Joodsche Zaken gearresteerd. Het verhaal staat hier.

 

bron:
o.a.www. joodsmonument.nl,
4en5mei.nl,
Nieuw Israëlietisch Weekblad, 22 jan 1932, Hartog
Stadsarchief Amsterdam, persoonskaart Jacob Baruch
stadsarchief Amsterdam, persoonskaart Leendert Oudkerk
www.joodsmonument.nl, lemmata familie Oudkerk (geraadpleegd 11 juli 2017)

Illustraties
facebookpagina Prenten van Weleer (Baruch)
foto oudkerk, pinterest

laatst bijgewerkt:
11 juli 2017