Stadhouderskade

Beeldbank Stadsarchief Amsterdam, Lantaarnplaatje van een open rijtuigje voor de Rijtuigfabriek van Gebroeders Spijker aan de Stadhouderskade 114, ca. 1900, Archief van de Rijtuigfabriek Gebroeders Spijker: 010023000136

De Stadhouderskade werd in 1872 vernoemd naar de stadhouders Willem II (1626 – 1650) en Willem III (1650 – 1702). In dat jaar was het 200 jaar geleden dat Willem III Nederland bevrijdde van de Engelsen en de Fransen.  Voor 1872 heette deze kade de Buitensingel.

Stadhouderskade 25 – Parkzicht
Op 13 maart 1918 was hier een bijeenkomst voor leden en belangstellenden van de Vereeniging voor Joodsch Godsdienstonderwijs in Amsterdam-Zuid. André Herzberger voerde het woord, rabbijn J. Vredenburg was bij deze vereniging betrokken. Op de avond werd verteld dat door medewerking van de gemeente er een godsdienstschool kon worden gevestigd in een school in de Dufaystraat.

Stadhouderskade 33 – tandarts Henri Staller
Tandarts Henri Constant Bernardus Staller (Amsterdam, 28 januari 1890 – Amsterdam, 11 februari 1973) was in 1934 op dit adres gevestigd. Staller adverteerde in het Centraal Blad voor Israëlieten in Nederland en richtte zich daarmee op zijn Joodse patiënten.

Stadhouderskade 60a – huidarts De la Parra
Huidarts Marinus Alfred de la Parra (Paramaribo, – Auschwitz, ) verhuisde zijn praktijk in 1936 naar dit adres. Marinus was gehuwd met Jansje Swijt (Paramaribo, – Auschwitz, ) en tijdens de oorlog woonden ze op de De Lairessestraat 115.

Stadhouderskade 68 – SS-Uitgeverij Storm
Op dit adres zat in 1943 de SS-Uitgeverij Storm. Dit bedrijf was de uitgever van Storm SS, weekblad der Germaanse SS in Nederland. In 1942 was deze uitgeverij gevestigd op het Hekelveld 15a.

Stadhouderskade 84 – Instituut voor volwassen blinden
Dit instituut was hier rond 1910 gevestigd.

Stadhouderskade 86 – Rosetta Berlijn
Ter hoogte van de Rijksacademie voor Beeldende Kunsten werd Rosetta Berlijn vermoord.

Stadhouderskade 87 – tandarts B. L. Paërl
Barend Lion Paërl (Amsterdam, – Sobibor, ) hield in 1938 spreekuur op verschillende adressen, waaronder dit adres. Barend was gehuwd met Mietje Hijmans (Amsterdam, – Sobibor, ). Zij hadden twee kinderen, een overleefde de oorlog, zoon Lion Barend (Amsterdam, – Gemeente niet bekend, ) niet. Ten tijde van de oorlog woonde het gezin op de Charlotte de Montpesierlaan 32 in Nieuwer-Amstel.

Stadhouderskade 89 – Heinrich Guggenheim
Textielfabrikant Hirsch Benjamin Heinrich Guggenheim (Frankfurt am Main, 24 december 1872 – 18 september 1940) woonde hier rond 1919 en was voorzitter van de Commissie van Toezicht over de Nederlandsche Israëlitische A. Scholen. Zijn vrouw, Emma Guggenheim – Baer (Frankfurt am Main, 7 januari 1881 – 18 september 1940) was lid van het Amsterdamse Comité tot verzorging van hongerlijdende Joodsche kinderen uit het Buitenland en bestuurder de Joodsche Bijzondere Scholen. In 1934 verhuisden zij naar de Holbeinstraat 41hs.

Op 13 mei 1939 werden Hirsch en Emma uitgeschreven naar Londen. Daar probeerden ze verder te vluchten voor het oprukkende Hitler-Duitsland, en Suriname was de bestemming waar ze heen wilden. Maar ze kregen een plek op schip naar Canada, The City of Benares. Het schip vertrok uit de haven van Liverpool op 13 september 1940. In de late avond van 17 september 1940 werd het schip gezien door de onderzeeboot U 48, onder commando van Kapitänleutnant Heinrich Bleichrodt. Er werden twee torpedo’s afgeschoten die beide doel misten en om 1 over 12 werd een derde torpedo afgeschoten. Deze raakte het schip en de City of Benares zonk binnen dertig minuten. De opvarenden hadden het schip al in vijftien minuten verlaten. Na het vergaan van het schip brak in september 1940 een internationaal schandaal uit. Dit doordat de  Duitse Kriegsmarine dit schip torpedeerde en vanwege het feit dat het schip 90 kinderen in veiligheid bracht naar Canada. Niet iedereen kwam om op 18 september 1940, van de 407 opvarenden verloren er 260 het leven. De Britse regering stopte hierna, uit veiligheidsoverwegingen, met de evacuatie van kinderen via schepen.

Stadhouderskade 90 – A. M. Herzberg
In 1916 woonde makelaar in diamant Abraham Michel Herzberg (Schoden, Rusland, – Amsterdam, ) op dit adres. Hij was gehuwd met Rebecca Person (Dunaberg, Rusland, 28 mei 1863 – Amsterdam, 19 mei 1938) en zij hadden de volgende kinderen: Elisabeth (Amsterdam, 10 november 1892), Abel Jacob (Amsterdam, 17 september 1793), Sara (Amsterdam, 13 november 1894 – Amsterdam, 25 december 1894) en Frieda (Amsterdam, 19 maart 1896). Ten tijde van de oorlog woonde Abraham Michel op de Valeriusstraat 192hs.

Stadhouderskade 92 – Martin Monnickendam
De schilder Martin Monnickendam woonde op dit adres.

Stadhouderskade 94 – Henny van Gendringen
Henny (Henriëtte) van Gendringen (Amsterdam, 15 juli 1910 – Bussum, 22 juli 2000), die op dit adres woonde, verloofde zich in maart 1936 met binnenhuisarchitect Salomon Asscher (Amsterdam, 7 november 1907 – 2004).

Stadshouderskade 98 – Mr. L. Prins
In 1901 was Mr. L. Prins contactadres voor Alliance Israélite Universelle.

Stadhouderskade 108 – notaris I. Engelsman
Notaris I. Engelsman vestigde zich in 1915 op dit adres.

Stadhouderskade 108 – chirurg A. A. Schlachter
In 1938 vestigde Aron Adolf Schlachter (Berlijn, 15 februari 1906) zich op dit adres. Hij vertrok in 1939 naar Paramaribo en overleefde de oorlog. Aron was een zoon van Hanne Riwka Rubinson (Hasenpoth, – Auschwitz, ) en Jankel Schlachter (Hamburg, – Amsterdam, ).

Stadhouderskade 114 – gebroeders Spijker
Hier werd in 1898 de Gouden Koets gebouwd, een geschenk van de Amsterdamse bevolking voor Koningin Wilhelmina, die in dat jaar werd ingehuldigd.

Stadhouderskade 114d – S. Vleeschhouwer
S. Vleeschouwer organiseerde in 1928 een collecte ten bare van ‘Juno’. Dit was een organisatie die zorgde voor kleding voor kinderen van alle gezindten wanneer daarvoor in het gezin de financiële middelen ontbraken.

Stadhouderskade 117 – Simon Prins
Op dit adres werd op 15 februari 1910 Simon Prins, zoon van Joseph Prins en Schoonje Bruske, geboren. De naam van moeder was in de advertentie Bruske, volgens het Stadsarchief Amsterdam Briska. Simon werd diamantbewerker en trouwde met Saapke Sonja van Rood (Delft, 4 januari 1908). Simon en Saapke overleefde de oorlog en meer over hun via deze link.

Stadhouderskade 117 – Jacob Duijzend
Jacob Duijzend, zoon van Levie Duizend (Amsterdam, 14 juni 1896 – 1956) en Sophia Granaat (Amsterdam, 14 november 1898 – Herzliya, 1996), werd hier op 7 oktober 1923 geboren. Hij overleed in Amsterdam op 28 juni 1991. Jacob had een oudere zus Anna Henriëtte Ella en een jongere zus Louise (Amsterdam, 16 november 1928 – Jeruzalem, 18 februari 1996).

Stadhouderskade 118 – Joseph Mesritz
In 1927 was Joseph Mesritz (Amsterdam, – Auschwitz, ) contactadres voor de S. A. Rudelsheimstichting. Joseph was gehuwd met Jentje Meiboom (Hoogeveen, – Auschwitz, ) en zij hadden een dochter Johanna (Amsterdam, 15 november 1906 – Eibergen, 15 december 1923).

Stadhouderskade 119hs – Arts J. B. Wolff
Jacobus Bernard Wolff (Amersfoort, – Amsterdam, ) was in 1925 op dit adres gevestigd. Tijdens de oorlog bleef hij Joodse patiënten behandelen. Jacobus was gehuwd met Jenny Sophie Gompen (Amsterdam, 21 september 1882). Jenny en hun twee kinderen overleefden de oorlog. In 1943 verhuisde het gezin naar de Weesperzijde 9hs.

Stadhouderskade 127 – Art et Modes
Deze modezaak van Leo Simonis was hier in 1899 gevestigd.

Stadhouderskade 127 – Biljartfabriek Wilhelmina
Biljartfabriek Wilhelmina is op dit adres gevestigd.

Stadhouderskade 127 – gezin Van Collem
Het gezin van Collem woonde boven de biljardfabriek. Vader was er bedrijfsleider, hij overleefde de oorlog niet. De andere lezen van het gezin Van Collem wel.

Stadhouderskade 129boven – David Herbert Lodewijk Prins
Op dit adres groeide David Prins op. David kwam rond de oorlog in Santpoort terecht.

Stadhouderskade 133 – tandarts E. Pinkhof
In 1890 was hier tandarts E. Pinkhof gevestigd.

Stadhouderskade 136 – Emilie Uijekruijer
Emilie Simona Uijekruijer (Amsterdam, – Auschwitz, ) werd hier geboren op 3 september 1920 als dochter van Hartog Uijekruijer (Amsterdam, – Amsterdam, ) en Roosje Speelman (Amsterdam, – Auschwitz, ).

Stadhouderskade 136 – Louis Salomons
Dit was het onderduikadres van Louis Salomons.

Stadhouderskade 144 – Huize Stranders
Huize Stranders verhuisde in mei 1921 naar dit adres vanaf de locatie op de Nieuwe Herengracht.

Stadhouderskade 144 – dansinstituut Jules Monasch
In 1925 was hier het dansinstituut van Jules Monasch gevestigd en dat werd verplaatst naar de Reguliersbreestraat 31-33. Jules Monasch woonde op de Kerkstraat 399. Huize Stranders was hier nog steeds gevestigd.

Stadhouderskade 144-2 – Riphagen
Na mei 1942 woonde hier de crimineel en oorlogsmisdadiger Bernardus Andreas Riphagen (Amsterdam, 7 september 1909 – Gilon, 13 mei 1973). Riphagen ontsnapte uit Nederland met behulp van het Bureau Nationale Veiligheid, de voorloper van de BVD. Riphagen is verantwoordelijk voor de dood van vele Joodse Amsterdammers die hij eerst financieel kaal plukte en vervolgens op transport liet stellen. Verder was speelde hij een belangrijke rol bij het laten oprollen van de verzetsgroep “Persoonsbewijzencentrale” waarbij Gerhard Badrian werd doodgeschoten. Persoonlijke wrok leidde tot de deportatie en moord op Simon Bacharach.

Stadhouderskade 148 – Mevrouw Van Leer – Sanson
Mevrouw Van Leer – Sanson vroeg in 1902 een onder-directrice voor de vakantie-kolonie in Wijk aan Zee.

Stadhouderskade 149 – M. Keizer – Prins
M. Keizer – Prins was in 1926 een van de contactadressen voor de S. A. Rudelsheimstichting.

 

bron:
www.wikipedia.nl, lemma Dries Riphagen (geraadpleegd 2 januari 2017)
Stadsarchief Amsterdam, archiefkaart Bernardus Andreas Riphagen.
Uitgeverij Storm http://resolver.kb.nl/resolve?urn=ddd:110529580:mpeg21:pdf (geraadpleegd 23 november 2018)
“Advertentie Pinkhof”. “Centraal blad voor Israëlieten in Nederland”. Amsterdam, 1890/02/21 00:00:00, Geraadpleegd op Delpher op 15-02-2021, http://resolver.kb.nl/resolve?urn=MMKB19:000559098:mpeg21:p00003
“Advertentie Art et Modes”. “Centraal blad voor Israëlieten in Nederland”. Amsterdam, 1899/12/22 00:00:00, Geraadpleegd op Delpher op 15-02-2021, http://resolver.kb.nl/resolve?urn=MMKB19:000563114:mpeg21:p00003
“Advertentie Alliance”. “Centraal blad voor Israëlieten in Nederland”. Amsterdam, 1901/06/21 00:00:00, Geraadpleegd op Delpher op 15-02-2021, http://resolver.kb.nl/resolve?urn=MMKB19:000568074:mpeg21:p00003
“Advertentie vakantie kolonie”. “Centraal blad voor Israëlieten in Nederland”. Amsterdam, 1902/04/04 00:00:00, Geraadpleegd op Delpher op 15-02-2021, http://resolver.kb.nl/resolve?urn=MMKB19:000575001:mpeg21:p00008
Stadsarchief Amsterdam, Simon Prins, Militieregisters, archiefnummer 5182, inventarisnummer 4476
Stadsarchief Amsterdam, Simon Prins, Archiefkaarten, archiefnummer 30238, inventarisnummer 653
“Familiebericht Simon Prins”. “Centraal blad voor Israëlieten in Nederland”. Amsterdam, 1910/02/18 00:00:00, Geraadpleegd op Delpher op 15-02-2021, http://resolver.kb.nl/resolve?urn=MMKB19:000574113:mpeg21:p00003
“Ingezonden Stukken – blindeninstituut.”. “Centraal blad voor Israëlieten in Nederland”. Amsterdam, 1911/06/23 00:00:00, Geraadpleegd op Delpher op 15-02-2021, http://resolver.kb.nl/resolve?urn=MMKB19:000570078:mpeg21:p00006
“Advertentie Engelsman”. “Centraal blad voor Israëlieten in Nederland”. Amsterdam, 1915/09/17 00:00:00, Geraadpleegd op Delpher op 15-02-2021, http://resolver.kb.nl/resolve?urn=MMKB19:000569031:mpeg21:p00003
“JOODSCH NATIONAAL FONDS, A M Herzberg”. “Centraal blad voor Israëlieten in Nederland”. Amsterdam, 1916/09/27 00:00:00, Geraadpleegd op Delpher op 15-02-2021, http://resolver.kb.nl/resolve?urn=MMKB19:000569091:mpeg21:p00003
Stadsarchief Amsterdam, Abraham Michel Herzberg, Gezinskaarten, archiefnummer 5422, inventarisnummer 577
www.joodsmonument.nl, lemmata gezin Herzberg (geraadpleegd 15 februari 2021)
“Stadsnieuws, Parkzicht”. “Centraal blad voor Israëlieten in Nederland”. Amsterdam, 1918/03/08 00:00:00, Geraadpleegd op Delpher op 15-02-2021, http://resolver.kb.nl/resolve?urn=MMKB19:000569175:mpeg21:p00001
“Stadsnieuws godsdienstschool.”. “Centraal blad voor Israëlieten in Nederland”. Amsterdam, 1918/03/15 00:00:00, Geraadpleegd op Delpher op 15-02-2021, http://resolver.kb.nl/resolve?urn=MMKB19:000572001:mpeg21:p00002
“Advertentie Guggenheim”. “Centraal blad voor Israëlieten in Nederland”. Amsterdam, 1919/05/30 00:00:00, Geraadpleegd op Delpher op 15-02-2021, http://resolver.kb.nl/resolve?urn=MMKB19:000572070:mpeg21:p00003
Emma Guggenheim – Baer via http://www.jodeninnederland.nl/id/P-2348
“Advertentie Emma Guggenheim”. “Centraal blad voor Israëlieten in Nederland”. Amsterdam, 1919/05/30 00:00:00, Geraadpleegd op Delpher op 15-02-2021, http://resolver.kb.nl/resolve?urn=MMKB19:000572070:mpeg21:p00003
Stadsarchief Amsterdam, Guggenheim, Archiefkaarten, archiefnummer 30238, inventarisnummer 296
“Het getorpedeerde Kinderschip? Nog 46 overlerenden gevonden”. “De Sumatra post”. Medan, 1940/09/27 00:00:00, p. 2. Geraadpleegd op Delpher op 15-02-2021, http://resolver.kb.nl/resolve?urn=ddd:011177277:mpeg21:p002
city of Benares via https://en.wikipedia.org/wiki/SS_City_of_Benares (geraadpleegd 15 februari 2021)
Joods historisch Museum, briefwisseling Hienrich Guggenheim via https://data.jck.nl/page/aggregation/jhm-documenten/D010323 (geraadpleegd 15 februari 2021)
“Advertentie geboorte Emilie Uijekruijer”. “Centraal blad voor Israëlieten in Nederland”. Amsterdam, 1920/09/10 00:00:00, Geraadpleegd op Delpher op 15-02-2021, http://resolver.kb.nl/resolve?urn=MMKB19:000572151:mpeg21:p00016
www.joodsmonument.nl, lemmata gezin Uijekruijer (geraadpleegd 15 februari 2021).
“Advertentie Huize Stranders”. “Centraal blad voor Israëlieten in Nederland”. Amsterdam, 1921/05/13 00:00:00, Geraadpleegd op Delpher op 15-02-2021, http://resolver.kb.nl/resolve?urn=MMKB19:000584011:mpeg21:p00016
“Familiebericht Jacob Duijzend”. “Centraal blad voor Israëlieten in Nederland”. Amsterdam, 1923/10/12 00:00:00, Geraadpleegd op Delpher op 15-02-2021, http://resolver.kb.nl/resolve?urn=MMKB19:000583032:mpeg21:p00015
“Advertentie Jules Monasch”. “Centraal blad voor Israëlieten in Nederland”. Amsterdam, 1925/08/07 00:00:00, Geraadpleegd op Delpher op 15-02-2021, http://resolver.kb.nl/resolve?urn=MMKB19:000585022:mpeg21:p00012
“Advertentie J B Wolff”. “Centraal blad voor Israëlieten in Nederland”. Amsterdam, 1925/08/21 00:00:00, Geraadpleegd op Delpher op 15-02-2021, http://resolver.kb.nl/resolve?urn=MMKB19:000585024:mpeg21:p00010
“Advertentie Keizer – Prins”. “Centraal blad voor Israëlieten in Nederland”. Amsterdam, 1926/03/05 00:00:00, Geraadpleegd op Delpher op 15-02-2021, http://resolver.kb.nl/resolve?urn=MMKB19:000585052:mpeg21:p00014
“Stadsnieuws Mesritz”. “Centraal blad voor Israëlieten in Nederland”. Amsterdam, 1927/05/20 00:00:00, Geraadpleegd op Delpher op 15-02-2021, http://resolver.kb.nl/resolve?urn=MMKB19:000579011:mpeg21:p00003
“Advertentie Juno”. “Centraal blad voor Israëlieten in Nederland”. Amsterdam, 1928/05/25 00:00:00, Geraadpleegd op Delpher op 15-02-2021, http://resolver.kb.nl/resolve?urn=MMKB19:000579064:mpeg21:p00012
Stadsarchief Amsterdam, Henri Staller, Politierapporten ’40-’45, archiefnummer 5225, inventarisnummer 6176
Stadsarchief Amsterdam, Henri Staller, Archiefkaarten, archiefnummer 30238, inventarisnummer 1831
“Advertentie Staller”. “Centraal blad voor Israëlieten in Nederland”. Amsterdam, 1934/08/02 00:00:00, Geraadpleegd op Delpher op 19-02-2021, http://resolver.kb.nl/resolve?urn=MMKB19:000581075:mpeg21:p00004
Stadsarchief Amsterdam, Salomon Asscher, Archiefkaarten, archiefnummer 30238, inventarisnummer 21
“Familiebericht Asscher – Gendringen”. “Centraal blad voor Israëlieten in Nederland”. Amsterdam, 1936/03/19 00:00:00, Geraadpleegd op Delpher op 19-02-2021, http://resolver.kb.nl/resolve?urn=MMKB19:000582056:mpeg21:p00004
www.joodsmonument.nl, lemmata gezin De la Parra (geraadpleegd 19 februari 2021)
“Advertentie De la Parra”. “Centraal blad voor Israëlieten in Nederland”. Amsterdam, 1936/04/02 00:00:00, Geraadpleegd op Delpher op 19-02-2021, http://resolver.kb.nl/resolve?urn=MMKB19:000582058:mpeg21:p00004
“Advertentie Paerl”. “Centraal blad voor Israëlieten in Nederland”. Amsterdam, 1938/03/31 00:00:00, Geraadpleegd op Delpher op 19-02-2021, http://resolver.kb.nl/resolve?urn=MMKB19:000580057:mpeg21:p00004
www.joodsmonument.nl, lemmata gezin Paerl (geraadpleegd 19 februari 2021)
“Advertentie Schlachter”. “Centraal blad voor Israëlieten in Nederland”. Amsterdam, 1938/11/17 00:00:00, Geraadpleegd op Delpher op 19-02-2021, http://resolver.kb.nl/resolve?urn=MMKB19:000580091:mpeg21:p00004
Aron Adolf Schlacher op www.maxvandam.info (geraadpleegd 19 februari 2021) http://www.maxvandam.info/humo-gen/family/humo_/F53628/I142534/
Stadsarchief Amsterdam, Johannes Bernard Wolff, Archiefkaarten, archiefnummer 30238, inventarisnummer 941
“Advertentie J B Wolff”. “Het joodsche weekblad : uitgave van den Joodschen Raad voor Amsterdam”. Amsterdam, 1941/05/02 00:00:00, p. 9. Geraadpleegd op Delpher op 19-02-2021, http://resolver.kb.nl/resolve?urn=ddd:010318153:mpeg21:p009
Stadsarchief Amsterdam, Joseph Mesritz, Gezinskaarten, archiefnummer 5422, inventarisnummer 981
www.joodsmonument.nl, lemmata gezin Mesritz (geraadpleegd 20 februari 2021)

illustratie:
Beeldbank Stadsarchief Amsterdam, Lantaarnplaatje van een open rijtuigje voor de Rijtuigfabriek van Gebroeders Spijker aan de Stadhouderskade 114, ca. 1900, Archief van de Rijtuigfabriek Gebroeders Spijker: 010023000136
“Advertentie vakantie kolonie”. “Centraal blad voor Israëlieten in Nederland”. Amsterdam, 1902/04/04 00:00:00, Geraadpleegd op Delpher op 15-02-2021, http://resolver.kb.nl/resolve?urn=MMKB19:000575001:mpeg21:p00008
“Advertentie Huize Stranders”. “Centraal blad voor Israëlieten in Nederland”. Amsterdam, 1921/05/13 00:00:00, Geraadpleegd op Delpher op 15-02-2021, http://resolver.kb.nl/resolve?urn=MMKB19:000584011:mpeg21:p00016
“Advertentie Jules Monasch”. “Centraal blad voor Israëlieten in Nederland”. Amsterdam, 1925/08/07 00:00:00, Geraadpleegd op Delpher op 15-02-2021, http://resolver.kb.nl/resolve?urn=MMKB19:000585022:mpeg21:p00012
“Advertentie Wilhelmina”. “Centraal blad voor Israëlieten in Nederland”. Amsterdam, 1934/09/06 00:00:00, Geraadpleegd op Delpher op 19-02-2021, http://resolver.kb.nl/resolve?urn=MMKB19:000581080:mpeg21:p00024
“Familiebericht Asscher – Gendringen”. “Centraal blad voor Israëlieten in Nederland”. Amsterdam, 1936/03/19 00:00:00, Geraadpleegd op Delpher op 19-02-2021, http://resolver.kb.nl/resolve?urn=MMKB19:000582056:mpeg21:p00004

gepubliceerd:
2 januari 2017

laatst bijgewerkt:
20 februari 2021